Kaya, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun, işverenlere çalışanların sağlık ve güvenliğini koruma konusunda açık sorumluluklar yüklediğini hatırlatarak, aşırı sıcakların artık yalnızca meteorolojik bir olay değil, iş güvenliği açısından yönetilmesi gereken ciddi bir risk olduğunu vurguladı.
"İklim Krizi Artık Şantiyede, Fabrikada ve Tarlada"
İklim değişikliğinin çalışma yaşamını doğrudan etkilediğini ifade eden Nezaket Kaya, özellikle inşaat, tarım, enerji, lojistik, belediye hizmetleri, madencilik ve sanayi sektörlerinde çalışanların yüksek sıcaklık nedeniyle ciddi tehlikelerle karşı karşıya olduğunu söyledi.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ile Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) verilerine dikkat çeken Kaya, dünya genelinde 2,4 milyardan fazla çalışanın aşırı sıcak ortamlarda görev yaptığını, bunun her yıl milyonlarca iş kazasına zemin hazırladığını belirtti. Artan sıcaklığın yalnızca çalışan sağlığını değil, iş verimliliğini de olumsuz etkilediğini ifade eden Kaya, ısı stresinin yükselmesiyle birlikte verimlilikte her ilave derecede yaklaşık yüzde 2 ila 3 oranında düşüş yaşanabildiğine işaret etti.
"6331 Sayılı Kanun İşverene Açık Yükümlülük Getiriyor"
Nezaket Kaya, bazı işverenlerin aşırı sıcakları doğal bir hava olayı olarak değerlendirdiğini ancak mevcut mevzuatın bu konuda net hükümler içerdiğini söyledi.
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 4. maddesinin işverenlere çalışanların sağlık ve güvenliğini sağlamak için gerekli tüm tedbirleri alma yükümlülüğü getirdiğini belirten Kaya, kanunun 10. maddesinin ise çalışma ortamındaki değişikliklere göre risk değerlendirmesinin güncellenmesini zorunlu tuttuğunu ifade etti.
Kaya, iklim değişikliği nedeniyle artan sıcaklıkların artık risk değerlendirmelerinde mutlaka yer alması gerektiğini belirterek, çalışanların eğitimi, sağlık gözetimi ve acil durum planlarının da bu doğrultuda yeniden düzenlenmesi gerektiğini söyledi.
Sıcak Çarpması İş Kazalarını Artırıyor
Aşırı sıcak altında çalışan kişilerde sıcak çarpması, sıvı ve elektrolit kaybı, tansiyon düşmesi, dikkat dağınıklığı, reflekslerde yavaşlama ve bilinç bulanıklığı gibi ciddi sağlık sorunlarının görülebildiğini belirten Kaya, bu durumun özellikle vinç operatörleri, forklift sürücüleri, yüksekte çalışan personel ve ağır makine operatörleri için ölümcül sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.
Dünyada Özel Önlemler Alınıyor
Birçok ülkede sıcak stresine karşı özel uygulamaların hayata geçirildiğini belirten Kaya, çalışma saatlerinin serin saatlere kaydırıldığını, gölgelik dinlenme alanları oluşturulduğunu, zorunlu mola sürelerinin artırıldığını, çalışanların sıvı tüketiminin takip edildiğini ve giyilebilir teknolojilerle vücut sıcaklıklarının anlık olarak izlenebildiğini söyledi.
Dünya Sağlık Örgütü'nün de iş yerleri için "Mesleki Isı Eylem Planları" hazırlanmasını tavsiye ettiğini hatırlattı.
İşverenlere 7 Maddelik Hayati Uyarı
Nezaket Kaya, aşırı sıcak dönemlerinde uygulanması gereken temel önlemleri ise şöyle sıraladı:
- Risk değerlendirmeleri sıcak stresini kapsayacak şekilde güncellenmeli.
- Çalışma saatleri günün serin zamanlarına göre planlanmalı.
- Gölgelik ve serin dinlenme alanları oluşturulmalı.
- Çalışanlara kesintisiz içme suyu ve elektrolit desteği sağlanmalı.
- Dinlenme molaları artırılmalı.
- Yeni çalışanlar için sıcak ortama kademeli uyum programları uygulanmalı.
- Sıcak çarpması belirtileri konusunda tüm çalışanlara eğitim verilmeli.
"Aşırı Sıcaklar Kader Değil"
İş sağlığı ve güvenliğinin artık yalnızca baret, emniyet kemeri ve makine koruyucularından ibaret olmadığını vurgulayan Kaya, iklim değişikliğinin çalışma hayatının en önemli yeni risklerinden biri haline geldiğini söyledi.
