Türkiye’miz güçlü altyapısı, girişimci insan kaynağı ve üretim gücüyle büyümesini sürdürüyor. Ancak küresel ekonomide yaşanan dalgalanmalar ve yüksek enflasyon, hem vatandaşlarımızı hem işletmelerimizi doğrudan etkiliyor. Böyle dönemlerde devletimizin en önemli dayanağı hiç şüphesiz vergi gelirleridir.
Enflasyonun Vergiye Etkisi
Vergiler, devletin hizmetlerinin devamlılığı için temel kaynaktır. Ancak yüksek enflasyon ortamında verginin gecikmeli tahsil edilmesi, devletimizin reel kayıplar yaşamasına sebep olmaktadır. Yıllık enflasyonun %60 olduğu bir ortamda, altı ay geciken 1 milyar liralık vergi, devletin kasasına %25 daha düşük alım gücüyle girmektedir. Bu da yapılacak yatırım, sosyal hizmet ve desteklerin azalmasına yol açar.
Ticaret Hayatında Haciz Sorunu
Borçlarını ödemekte zorlanan mükelleflerin mallarına uygulanan hacizler de ticaretin önünü tıkayabiliyor. Vatandaş, üzerindeki haciz nedeniyle malını satamıyor, borcunu kapatamıyor, ekonomiye sermaye ekleyemiyor. Sonuçta hem devletin tahsilatı aksıyor hem de piyasada daralma yaşanıyor.
Çözüm Aslında Elimizin Altında: Peşin Ödeme İndirimi Modeli
Burada güzel bir örneği hatırlamakta fayda var: SGK primlerinde uygulanan peşin ödeme indirimi modeli. Bu sistem sayesinde işverenler primlerini erken ödediklerinde indirimden yararlanıyor, devlet ise gelirini zamanında tahsil ederek kayıplarını en aza indiriyor. Kazan-kazan mantığıyla işleyen bu model, aslında vergi tahsilatında da uyarlanabilecek son derece pratik ve uygulanabilir bir çözüm.
Vergilerde de benzer bir peşin ödeme indirimi sistemi getirildiğinde, hem mükellefler erken ödeme motivasyonu bulacak hem de devlet tahsilatını hızlandırarak enflasyon karşısındaki kayıplarını azaltacaktır.
Maliye Bakanlığı’nın Yapıcı Adımları
Maliye Bakanlığımız bugüne kadar yapılandırma, matrah artırımı ve esnek ödeme planlarıyla mükelleflerin yükünü hafifletirken devletin gelirlerini de garanti altına aldı. Bu başarıya bir de “peşin ödeme indirimi” uygulaması eklendiğinde, sistem daha da güçlenecektir.
Sonuç
Devletin güçlü olması, milletin refahı demektir. Zamanında tahsil edilen vergiler, yol, okul, hastane ve güvenlik hizmeti olarak geri dönmektedir. SGK’da başarıyla uygulanan peşin ödeme indirimi modeli, vergi tahsilatında da hayata geçirilirse hem devletimiz hem de vatandaşımız kazanacaktır.
SMMM İbrahim Murat Elbeyi – Beyoğlu Mali Müşavirlik
